CYNKOTYPIA SIATKOWA

Georg Meissenbach uważany jest za właściwego wynalazcę cynkotypii siatkowej (klisza siatkowa, autotypia) w 1881 r. Zdjęcia fotograficzne rysunków półtonowych wykonuje się przez raster (delikatna siatka na szkle), który umieszczony jest wewnątrz kamery reprodukcyjnej, blisko kliszy negatywnej. Raster ten rozkłada oryginał półtonowy na większe i mniejsze punkty, zależnie od tonu reprodukowanego obrazu. Po wytrawieniu kopii na płycie metalowej wykonuje się odbitki. W użyciu są również rastry ziarniste, spiralne i inne, które stosujemy zależnie od charakteru oryginału półtonowego. Uproszczoną metodą wykonywania negatywów i diapozytywów rastrowych jest zastosowanie filmowych rastrów kontaktowych. W kopioramie odbywa się kopiowanie na błonie reprodukcyjnej negatywu złożonego razem z rastrem kontaktowym.

Oryginały wielobarwne fotografuje się przez filtry reprodukcyjne. Dla każdej zasadniczej barwy, tj. żółtej, czerwonej i niebieskiej, przygotowuje się negatywowe zdjęcia rastrowane (wyciągi barwne) z oryginału przy użyciu filtrów: niebieskofioletowego, zielonego, purpurowego i dodatkowo żółtego do tonu szarego. Po procesie kopiowania i trawienia na płytkach cynkowych przez nadrukowanie na siebie poszczególnych kolorów otrzymuje się obraz wielobarwny, przy czym barwne punkty rastrowe poszczególnych kolorów układają się w reprodukcji obok siebie, pod wpływem przekręcania rastru w kamerze na każdy kolor pod innym kątem, co można zaobserwować na odbitkach pod lupą. Tradycyjne metody wytwarzania cynkotypii kreskowych i siatkowych oraz wyciągów barwnych stopniowo zastępuje metoda elektronowa, która całkowicie upraszcza proces produkcji. Automat kolograf wykonuje z barwnych diapozytywów zestaw wyciągów barwnych. Rysunek na podstawie oryginału kreskowego i półtonowego rytowany jest automatycznie w maszynie kliszograf, a z diapozytywów barwnych możemy otrzymać zestaw rytowanych klisz na blachach cynkowych lub foliach plastykowych do poszczególnych kolorów. Służy do tego celu automatyczna maszyna elektroniczna wariokliszograf.

Komentarze (0) 09.06.2009. 17:58

CYNKOTYPIA KRESKOWA

Po wynalezieniu fotografii przez Daguerre'a w 1839 r. i po pewnym okresie jej rozwoju, fotografia stała się dziedziną niezmiernie użyteczną w grafice użytkowej. W związku z tym drzeworyt został wyparty przez cynkotypię kreskową i cynkotypię siatkową, stał się natomiast techniką artystyczną.

Po wykonaniu zdjęcia fotograficznego oryginału kreskowego otrzymuje się negatyw, który kopiuje się na wypolerowanej płycie miedzianej, mosiężnej lub cynkowej, pokrytej emalią światłoczułą. Kopię opłukuje się wodą, przy czym miejsca naświetlone zagarbowane pozostają na płycie i tworzą rysunek, nie naświetlone zaś spływają z wodą, odsłaniając płytę. Miejsca te podlegają później skomplikowanemu procesowi trawienia tzw. stopniowego. Obecnie częściej trawi się już na maszynach do automatycznego uproszczonego trawienia jednostopniowego klisz przy użyciu specjalnie preparowanego kwasu azotowego przez jego rozpylanie lub oblewanie klisz cynkowych. Elementy rysunku wypukłe są drukujące (zob. Emalia światłoczuła używana w chemigrafii).

Odmianą kliszy kreskowej może być rysunek wykonywany bezpośrednio na płycie cynkowej bez kopiowania fotograficznego. Płytę cynkową pokrywa się pyłem asfaltowym lub kalafoniowym jak przy akwatincie. Po zatopieniu pyłu na tak powstałej szorstkiej powierzchni rysuje się kredką litograficzną średniej twardości i tuszem litograficznym. Niektóre partie rysunku przeskrobuje się usuwając zatopiony pył asfaltowy. Po wytrawieniu na odbitce powstaje rysunek kredowo-tuszowy na tle szarej tinty ze śladami białej kreski.

Do opracowywania rysunku można użyć różnego rodzaju rastrów kopiując je na blasze oraz malując emalią kwasoodporną. Po wypaleniu płyty, trawieniu, otrzymuje się kliszę drukarską.

Komentarze (0) 09.06.2009. 17:57