Obrazy olejne

TECHNIKA OLEJNO-WOSKOWA

Technika ta jest bardzo trwała, niezmywalna, można je zastosować do malowania na suchym tynku, na drewnie, płótnie i blasze. Nie przewodzi wilgoci, można w razie zabrudzenia malowidła przemyć brud wodą bez uszkodzenia malowidła.

Zaprawa: tynk zapuszcza się gorącym pokostem rozcieńczonym terpentyną. Po wyschnięciu pokostu pociąga się tynk bielą cynkową rozrobioną w spoiwie olejno-woskowym. Drewno zagruntuje się pokostem rozcieńczonym terpentyną. Stare malowidła olejne powleka się bielą cynkową zmieszaną ze spoiwem po uprzednim wymyciu malowidła. Na płótnie stosuje się zaprawy jak w technice sztalugowej.

Spoiwo: do 20 g roztopionego wosku wlać ostrożnie przed ogniem 1 litr terpentyny, a następnie zmieszać z 1 kg pokostu.

Pigmenty rozrabia się ze spoiwem na gęsto, a podczas malowania rozcieńcza się je. Zbyt rozcieńczone stają się przeźroczyste. Przechowuje się je w pudełkach blaszanych zamkniętych albo zalewa się wodą w celu uniknięcia tworzenia się kożuchów. Przystępując do malowania wylewa się wodę. Malowidło olejno-woskowe powinno całkowicie wyschnąć w suchym i ciepłym pomieszczeniu do dwóch dni. Barwy po wyschnięciu farby ciemnieją.

Komentarze (0) 09.06.2009. 17:21

TECHNIKA STEREOCHROMOWA (MINERALNA) SIEREOCHROMIA

W połowie XIX w. w Niemczech zaczęto stosować nową technikę mineralną, tzw. stereochromię. Nazwa jej pochodzi od greckiego stereos - trwały i chromia - barwa.

Malowanie stereochromowe stosuje się wewnątrz i na zewnątrz budynków. Można malować na tynkach wapiennych, gipsowych, cementowych, na blasze i drewnie. Malowanie szkłem wodnym (spoiwo z farbami) nie może się odbywać na tynku zatłuszczonym, malowanym olejno lub z plamami żywicznymi, gdyż połączenie szkła wodnego z innymi składnikami powoduje rozpuszczalność (zmywalność malowidła). W sprzedaży można dostać szkło wodne potasowe i sodowe (krzemian potasowy i sodowy). Do malowania używa się szkła wodnego potasowo-sodowego. Malowidło schnie godzinę, dłuższe schnięcie oznacza, że szkło wodne zostało użyte nieodpowiednio. Po malowaniu należy zaraz myć pędzle, gdyż nie umyte szybko twardnieją. Należy dodać, że szkłem wodnym można utrwalić stare malowidła wapienne. Po wyschnięciu malowidło staje się niezmywalne. Malowanie techniką stereochromową odbywa się na pogruntowanym uprzednio tynku rozcieńczonym szkłem wodnym. Dekoracje teatralne można zabezpieczyć w dużym stopniu od ognia przez powleczenie ich szkłem wodnym. Pigmenty rozrabiane szkłem wodnym muszą być odporne na alkalia.

Komentarze (0) 09.06.2009. 17:20

TECHNIKA "SGRAFFITO"

Technika sgrajjito rozpowszechniła się w XV w. we Włoszech w dekoracji fasad renesansowych. Technika ta jest bardzo trwała i stosuje się ją przeważnie do ozdabiania fasad. Polega ona na tym, że w mokrym tynku wydrapuje się specjalnymi narządkami rysunek.

Na pierwszą warstwę tynku zabarwionego, np. na kolor brązowy, farbami mineralnymi odpornymi na alkaliczne działanie wapna, po wygładzeniu powierzchni narzuca się drugą warstwę tynku (wapno, piasek i farbę), a po wyrównaniu i wygładzeniu tynku powleka się go kilkakrotnie mlekiem wapiennym w pewnych odstępach czasu (ok. 30 minut). Następnie rysunek przeniesiony na tynk zaraz wydrapuje się specjalnymi narządkami, wskutek czego ukazuje się spod zabarwionego w jasnym kolorze tynku rysunek brązowy. Zewnętrzny (druga warstwa) tynk może mieć 4-10 mm grubości. Narządka, którymi wydrapuje się rysunek, można zrobić samemu. Może być to cienka i wąska sprężynowa taśma stalowa, brzegiem zaostrzona, zgięta, narożnikami połączona i osadzona w rączce drewnianej. Do wykonania sgrajjita trzeba mieć komplet takich narządek z otworami większymi i mniejszymi do wydrapywania kresek szerszych i węższych. Podczas pracy wydrapywany mokry tynk przesypuje się przez otwór narządka. Używane są jeszcze narządka w kształcie nożyków i zgiętych łopatek do usuwania dużych płaszczyzn. Należy zwrócić uwagę na to, by poziomo wydrapane rowki miały boczne ścianki skośne i wygładzone tak, by woda deszczowa dobrze mogła spływać, nie podmywając tynku.

Sgraffito kolorowe uzyskuje się w ten sposób, że narzuca się obok siebie zabarwiony tynk zgodnie z projektem. Po wygładzeniu powierzchni narzuca się jednolicie i cienko drugą warstwę, spod której po wydrapaniu uzyskuje się barwmy rysunek.

Połączenie technik sgraffito i al fresco polega na tym, że na jednolicie narzuconym tynku, np. białym, wydrapujemy rysunek, a następnie zabarwiamy go jak w technice al fresco.

Zaprawa tynkowa (grunt): na 3 cz. przesianego piasku rzecznego dodajemy 1 cz. wapna gaszonego rozrobionego na gęsto z wodą i pewną część farby zależnie od tego, jaką intensywność barwy chcemy uzyskać (z 5 litrów wapna i 15 litrów piasku można otrzymać 1 m2 powierzchni tynku o grubości 1,6 cm). Po dokładnym wymieszaniu zaprawy narzuca się ją na mur, gładzi się i po upływie pół godziny można pobielać. Po upływie ok. 12 godzin można przystąpić do wydrapywania rysunku. Wskutek złych warunków atmosferycznych tynk może być jeszcze zbyt mokry, wtedy należy się jeszcze wstrzymać z rytowaniem. W zbyt przeschniętym tynku rytowanie jest utrudnione, gdyż tynk pryska wskutek tworzącego się na powierzchni szkliwa.

Chcąc wykonać sgraffito nie na murze, ale w formie obrazu w ramach, przygotowuje się szorstki podkład drewniany oprawny w dosyć głębokie ramy. Podkład drewniany wykonuje się z desek o powierzchni ponacinanej w kratę, aby na skutek ich chropowatości dobrze się trzymał narzucony na nie tynk. Przygotowanie tynku jest podobne do opisanego wyżej. Tynk dobrze jest narzucić wieczorem, przykryć mokrymi szmatami, a następnego dnia można wykonywać pracę.

Komentarze (0) 09.06.2009. 17:18

TECHNIKA "AL FRESCO (BUON FRESCO)"

TECHNIKA "AL FRESCO (BUON FRESCO)"

Technika buon fresco powstała na przełomie XIV i XV w. Przedtem był znany fresk tak zwany suchy.

Technika bardzo trwała, nierozmywalna, przewodząca wilgoć. Malowidło wykonuje się na mokrym podłożu (świeżym tynku). Malowanie odbywa się podobnie jak farbami wodnymi (akwarelowymi) na wilgotnym papierze.

Zaprawa: Świeża zaprawa murarska (wapno, żwir, piasek) nałożona w trzech warstwach na czysty mur z cegieł. Świeży tynk zawiera spoiwo dla malowidła.

Maluje się pigmentami utartymi z wodą wapienną. W czasie malowania rozcieńcza się farby wodą wapienną, a rozjaśnia mlekiem wapiennym. Rozjaśnienia tonu rysunku otrzymuje się też przez wcieranie farby pędzlem w mokry tynk. Tynk wapienny lekko się rozpuszcza i rozjaśnia farbę.

Farby ulegają wchłonięciu przez świeży i wilgotny tynk; podczas tego na jego powierzchni w ciągu kilku dni wytwarza się rodzaj szkliwa (krzemian wapnia), które wiąże i utrwala fresk. Po kilku dniach fresk znacznie jaśnieje.

Na mur nakłada się tyle tynku, ile w ciągu kilku godzin (w ciągu jednego dnia) artysta zamierza pokryć malowidłem, dlatego trzeba się spieszyć z malowidłem, aby szkliwo nie wytworzyło się przedwcześnie, gdyż wtedy farba nie związałaby się należycie z tynkiem. W razie nieukończenia pracy w danym dniu na przygotowanym tynku, nie wykorzystany jego fragment odcina się. Należy wspomnieć, że szybkie schnięcie fresku nie jest pożądane, gdyż lepsze związanie malowidła z tynkiem daje właśnie powolne schnięcie. Dobrze jest chronić namalowane fragmenty ścian od promieni słonecznych przez ich przysłanianie.

W technice al fresco podczas parowania wody (wysychania) zawartej w tynku zachodzi proces karbonizacji wapna. Węglan wapnia powstaje z wapna przy wiązaniu się z dwutlenkiem węgla z powietrza. Węglan wapnia jest spoiwem, które wiąże pigmenty z podłożem. Po wyschnięciu malowidła na powierzchni tworzy się warstwa przeźroczysta, lekko szklista, trwała, chroniąca malowidło przed zewnętrznymi wpływami. Na tynku suchym maluje się pigmentami ze spoiwem, gdyż skarbonizowane wapno nie wiąże pigmentów z podłożem.

Chcąc wykonać al fresco w formie obrazu przygotowuje się oprawny w ramę podkład drewniany o szorstkiej i ponacinanej powierzchni. Na podkład ten narzuca się tynk, następnie wygładza się go. Gdy tynk zmatowieje (wsiąknie woda), można przystąpić do malowania. Przepis na tynk podano w następnym paragrafie.

Komentarze (0) 09.06.2009. 17:17

TECHNIKA "FRESCO SECCO"

Technika fresco secco oznacza, że fresk (malowidła) został wykonany na suchym tynku. Jest to technika trwała, przewodząca wilgoć, niezmywalna. Nasycone wilgocią powietrze nie szkodzi tej technice, a nawet ją wzmacnia i wiąże z podłożem.

Zaprawa: czysty tynk powleka się rzadkim mlekiem wapiennym przed rozpoczęciem malowania.

Spoiwo: mleko wapienne rozwodnione miesza się z pigmentami odpornymi na alkaliczne działanie wapna. Malowanie można powtórzyć kilkakrotnie w większych odstępach czasu. Po wyschnięciu malowidło bardzo jaśnieje i przybiera kolory pastelowe.

Dobrze jest tynk namoczyć przez rozpylenie wody wapiennej, a następnie na wilgotnym malować. Malowidło takie wiąże się lepiej z tynkiem i jest trwalsze. W celu wzmocnienia spoiwa i malowidła można dodać do farb wapiennych spoiwa tempery kazeinowej (zob. Technika wapienna i wapienno-kazeinowa).

Komentarze (0) 09.06.2009. 17:16