Obrazy olejne

WERNIKS SPIRYTUSOWY

Do celów artystycznych będzie ze względu na zabarwienie i elastyczność przydatniejszy szelak biały niż brązowy; rozpuszcza się go w alkoholu przy lekkim podgrzaniu. Obraz temperowy pokryty tym werniksem wygląda jak olejny. Aby biały szelak nie zatracił swej rozpuszczalności, powinno się jego bryłki przechowywać w wodzie. Zaprawy zbyt chłonne powleka się werniksem nieco rozcieńczonym za pomocą alkoholu. Ponadto werniksu tego używa się w postaci fiksatywy do utrwalania rysunków wykonanych węglem, kredkami lub ołówkiem.

Komentarze (0) 06.06.2009. 12:17

FIKSATYWY (UTRWALACZE)

Fiksatywy są to lekkie roztwory jakiegoś ciała mające zdolność utrwalania rysunków, np. rysunków wykonanych węglem, kredką, ołówkiem, kredkami pastelowymi, akwarele, gwasze itp. Najczęściej używane są do utrwalania rysunków fiksatywy sporządzone z żywic rozpuszczalnych w lotnych płynach. Mogą to być fiksatywy kalafoniowe, szelakowe, mastyksowe, damarowe itp. Zależnie od użytych żywic fiksatywy przybierają odpowiednie nazwy. Rozpuszczalnikami mogą być: terpentyna francuska, alkohol, eter, benzen itp. Fiksatywy można też wykonać z gum, klejów, albuminów, wosków itp., stosując do nich odpowiednie rozpuszczalniki. Niektóre malowidła, np. temperowe, można powlekać fiksatywą białkową, a po jej wyschnięciu werniksem żywicznym. Ma to na celu ułatwienie zdjęcia werniksu używanego z malowidła w przyszłości, jeżeli zajdzie taka konieczność, np. w razie restauracji obrazu, temperowego lub olejnego. Cienka powłoka fiksatywy białkowej jest jak gdyby warstwą izolującą malowidło od werniksu.

Komentarze (0) 06.06.2009. 12:17

Werniks damarowy

Werniks damarowy

Recepty:

• damara sproszkowana 1Q0 cz.
• polimeryzowany oloj lniany 10—15 cz. olejek terpentynowy 300 cz.
• żywiczan kobaltowy 0,2 cz.

Damarę rozpuszcza się w polimeryzowanym oleju bardzo powoli na małym płomieniu, następnie dodaje się trochę olejku terpentynowego. Skoncentrowany roztwór rozrzedza się olejkiem terpentynowym. Do­datek żywiczanu kobaltowego przyspiesza schnięcie werniksu. Wystany werniks przelewa się do butelki, a rozgrzewa się go powoli na słabym ogniu. Przechowuje się go w ciemnym miejscu.

• damara sproszkowana 100 cz. olejek terpentynowy 150—200 cz.
• polimeryzowany olej lniany 10—15 cz. żywiczan kobaltowy " 0,2 cz.

Damarę wsypuje się do woreczka z gazy i zawiesza w naczyniu szkla­nym z olejkiem terpentynowym. Po kilku dniach damara rozpuszcza się, zanieczyszczenia pozostają w woreczku. Do roztworu dodaje się oleju polimeryzowanego i odstawia na parę tygodni. Werniks przechowuje się we flaszce w ciemnym miejscu. (B. Slansky).

Na obrazy temperowe półmatowe i matowe do werniksu damarowego dodaje się wosku pszczelego od 10—40% stopionego na łaźni wodnej i rozpuszczonego w terpentynie. Ważną rzeczą jest odwodnienie skład­ników werniksu, w przeciwnym razie może nastąpić zmętnienie wer­niksu. Pokryty obraz werniksem damarowowoskowym dobrze jest prze­trzeć flanelą lub miękką szczotką.

Kiedy można nałożyć warstwę werniksu końcowego?
Kiedy farba jest całkowicie sucha. Przy standardowej warstwie farby po roku, a przy grubej warstwie po kilku latach.

Komentarze (0) 05.06.2009. 16:30

Werniks mastyksowy

Najczęściej stosowanym i łatwym do sporządzenia, przeźroczystym i nieszkodzącym malowidłu jest warniks mastyksowy.

• mastyks sproszkowany 1 cz.
• terpentyna francuska lub olejek terpentynowy 3 cz.

Mastyks rozpuszcza się na, ciepło w terpentynie. Do naczynia z go­rącą wodą wkłada się słoik z terpentyną, następnie woreczek z gazy wypełnia się mastyksem i zanurza (zawiesza) w terpentynie tak, aby nie dotykał dna słoika. Gaza zatrzymuje zanieczyszczenia mastyksu. Słoik należy przykryć szybką szklaną. Mastyks jest dosyć trudno rozpuszczal­ny i dlatego trzeba na jego całkowite rozpuszczenie dłuższego czasu. Do werniksu można dodać niewielkiej ilości oleju lnianego polimeryzo­wanego. Otrzymany werniks przechowuje się w zamkniętych flaszecz-kach. Werniks najlepiej sporządzać samemu, gdyż te, które są w sprze­daży, bywają fałszowane domieszkami obniżającymi wartości werniksu i przydatność do celów artystycznych. Na naszym rynku znane są wer­niksy „Rembrandt" produkcji Telensa, używane podczas malowania, i tzw. końcowe.

Obraz lekko podgrzany najlepiej werniksuje się płaskim, szerokim pędzlem lub przez rozpylenie równomierne aparatem natryskowym. Po tym zabiegu obraz powinien być przechowywany w pomieszczeniu suchym w temperaturze pokojowej.

Po upływie dłuższego okresu czasu może powstać zamatowanie (zanik połysku) werniksu na obrazie pod wpływem chemicznego rozkładu ży­wic lub pod wpływem wilgoci, zmian temperatury, przemywania wodą lub tarcia. Zależy ono również od użycia samego werniksu, od jego składników i od rodzaju malowidła (chłonności zaprawy), które powle­kamy tym werniksem. Można przyjąć na podstawie doświadczenia, że im werniks zawiera mniej substancji tłustych (olej lniany), tym bardziej jest skłonny do»utraty połysku.

Komentarze (0) 05.06.2009. 16:10

Szpachlówka

Kredę szlamowaną uciera się z wodą na gęste ciasto, potem dodaje się gorący klej stolarski oraz pokost lub olej lniany. Wszystko to za pomocą szpachelki dokładnie się uciera. Dobrze utartą i zmieszaną szpa-chlówką o konsystencji pasty przy użyciu noża lub szpachli wypełnia się odpowiednio dziury, zadrapania, szorstkości powierzchni podobrazia, np. deskę. Po wyschnięciu kitu można przeszlifować powierzchnię papierem ściernym. Jeśli miejsca kitowane są zbyt chłonne, to można je zafiksować szelakiem, bądź jakimś spoiwem, zawerniksować lub napuścić olejem lnianym.

Komentarze (0) 05.06.2009. 14:52